WelkomExpertiseBoeken & ArtikelenBlogContact
Inspirerend Leidinggeven
Alle neuzen dezelfde kant op
De Excellerende Sportcoach
Medewerkers hebben uitdagingen en aandacht nodig
Leiders = Doeners + Denkers + Voelers
De uitmuntende leider cijfert zichzelf weg
Uitdagend Zelf-Leiderschap
Uitdagend Zelf-Leiderschap
Onderstaand artikel verscheen in het augustusnummer van WOTW, het blad voor alumni van Nijenrode Universiteit.


Op donderdagavond 16 september 1999 geeft Rogier Offerhaus voor de VCV leden een training in Leiderschap. Prikkelt wel een beetje, die titel. Is er weer een goeroe opgestaan? Een mannelijke Jomanda? Of 'gaat het ergens over'? Voor de redactie een reden om er eens een beetje in te wroeten en te knijpen. De koopwaar zogezegd eens keuren. We ontmoeten elkaar in Maarssen.

We verkennen de horizon met een gesprek over onze verschillende achtergronden en natuurlijk onze gemeenschappelijke, Nijenrode. Rogier is van '95, dus van 'na De Wende'. We praten zelfs over het leiderschap in Joegoslavië en de oorlog rond Kosovo. Kortom, het gesprek gaat over leiderschap.

Leiderschap. Je hebt het toch of niet? Waarom dan een training?
"We hebben allemaal een talent, gekoppeld aan een kracht. Een leider heeft het talent om met zijn kracht om te gaan", stelt Rogier. "Het gaat niet alleen om het leiden van mensen, maar ook om het leiden van jezelf. Je bent een (zelf-)leider omdat je bewust omgaat met je talent. Dat laatste is soms een lastig proces, omdat de (zelf-)leider vaak erg gedreven is en daarop stuk kan lopen. Die kracht vraagt om sturing. De vraag is dus: hoe kan ik die kracht effectief sturen? Of vertalen naar een effectieve vorm van leiderschap."

En als ik dat nou toch zelf op een rijtje wil zetten? Ik ben toch leider, nietwaar?
"Vaak gaat dat ook zo. We zijn nu eenmaal rationeel getraind en opgevoed. Maar we zijn in onze maatschappij helemaal niet getraind op emotioneel niveau. Zelfs thuis -in Nederland- worden we niet of weinig getraind of opgevoed op emotioneel niveau. In zuidelijke landen is dat vaak heel anders. Wat ik mensen aanbied is een aantal oefeningen. Op basis van die oefeningen ervaren deelnemers hoe ze zich gedragen. En in feite hoe ze met hun emoties omgaan. Als ze bij die oefeningen het resultaat bereiken wat ze willen, bijvoorbeeld bij het vraagstuk 'eerlijkheid' hun denken én hun gevoel goed kunnen sturen, dan is het doel geslaagd. Het gaat mij er namelijk om dat mensen zowel hun denkkracht als hun gevoelskracht kunnen sturen. Daarvoor moeten ze wel hun gevoel toelaten, dat ervaren én er vervolgens mee kunnen omgaan."

Waarom willen we dat? De ratio is toch lekker veilig?
"Je ontkomt niet aan je emoties. Onze emoties zijn ook ons kompas. Dat noemen we vaak onze intuïtie. Daar varen we met regelmaat ook nog blind op. Soms kan je het, op het moment dat je ervan gebruik maakt, niet eens benoemen, maar stuur je er gewoon op. Onze intuïtie geldt overigens alleen voor ons kennisgebied. De sterke leiders maken gebruik van hun ratio en emoties. Mensen als Richard Branson, Bill Gates, Gerrie Staartjes en Albert Heijn zijn voor mij leiders die geïntegreerd gebruik maken van hun ratio en emoties."

Toch, intuïtie is goed, maar kom niet aan mijn emotie, zie ik de lezers denken.
"Intuïtie is een vorm van emotie. We komen ook andere vormen tegen. Neem bijvoorbeeld de emoties rond 'pijn' en 'geluk'. We willen geen pijn en wel geluk. Maar meestal is de gang via pijn naar geluk. Je zult vrijwel altijd een inspanning moeten leveren om het geluk te kunnen bereiken. Topprestaties bereik je alleen als je heel goed om kan gaan met die pijn. Dat weten we allemaal uit de sport, maar in het (bedrijfs-)leven is het net zo. Een ander voorbeeld is de emotie rond 'volgen' en 'leiden'. In een vergadering is het meestal de voorzitter die (voortdurend) leidt. Dat vindt hij ook fijn om te doen. Maar tegenwoordig zitten rond een vergadertafel veelal specialisten. Die weten het op hun gebied beter dan de voorzitter. Het is dan wel de kunst van de voorzitter te 'volgen', dus de specialist(en) het woord te geven, om dan bij de conclusie(s) samen te vatten en te beslissen, te leiden'."

Hoe zit dat met meetbaarheid?
"Ik gebruik een meettest. Dat is een enquête. Die moet de deelnemer zelf invullen en hij moet hem laten invullen door drie van zijn medewerkers. Daar komen altijd gegevens uit die de onderwerpen en de richting aangeven waaraan gewerkt kan worden."

Dan doe ik de training en kom terug in mijn werk en ga gewoon door waar ik gebleven was?
"Ik vraag wel aan de deelnemers praktische voorbeelden in te brengen. Daarnaast wil ik ook dat de deelnemer in de organisatie waar hij werkt een mentor heeft, waarmee hij zijn leertraject kan bespreken. De deelnemer geeft dan aan wat hij geleerd heeft en wat hij wil toepassen. De mentor kan hem daarbij sturen en begeleiden."
"Maar deze trainingen hebben vooral zin als je er de innerlijke motivatie voor hebt."


Voor meer informatie over zijn boek en trainingen kunt u kijken op www.offerhaus.com. Lezingen en dagvoorzitterschap organiseert
Speakers Academy. (Bron: Rogier Offerhaus: Inspirerend Leiderschap, 10 krachtbronnen voor persoonlijke effectiviteit)
Arie van der Giessen